Thang máy – Phần 3 (Phần cuối): Thang máy vũ trụ

Phần 1: Lịch sử thang máy

Phần 2: Tổng quan hệ thống thang máy

Ngày nay, khoa học công nghệ phát triển như vũ bão đã tạo đà cho nhiều ý tưởng, mơ ước của con người mà chỉ có trong trí tượng tượng. Nhưng tất cả mọi thứ bây giờ chỉ là vấn đề thời gian, mọi ý tưởng đều có thể biến thành hiện thực. Một trong số đó phải nhắc tới đó chính là ý tưởng tạo ra một phương tiện có thể đi lại thuận tiện và nhanh chóng trong không gian. Người ta ấp ủ có thể tạo ra những thang máy vũ trụ với tốc độ di chuyển chóng mặt giúp vận chuyển con người và hàng hóa tới các hành tinh khác.

Không chỉ dừng lại ở ý tưởng xa vời, giấc mơ xây dựng thang máy vũ trụ đang dần được các nhà khoa học từng bước biến thành hiện thực và được đánh giá sẽ là một trong những công trình lớn nhất từ trước tới nay trong ngành khoa học vũ trụ.

Hình 1 – Ý tưởng thang máy vũ trụ (Ảnh: http://vi.wikipedia.org)

Ý tưởng này ra đời năm 1895 khi nhà khoa học Nga Konstantin Tsiolkovsky được truyền cảm hứng từ tháp Eiffel ở Paris và đã xem xét việc xây dựng một tháp có thể vươn lên vũ trụ được xây ở một khu vực có độ cao 35.790 km so với mực nước biển. Đó là phương tiện dùng để thay thế tên lửa và tàu con thoi để đưa con người và thiết bị vào vũ trụ.

Ý tưởng thú vị về thang máy vũ trụ (space elevator) lần đầu tiên được đề cập tới bởi một nhà khoa học Anh tên là Arthur Clarke và từng là đề tài hấp dẫn được khai thác trong các loạt tiểu thuyết khoa học viễn tưởng của các nhà văn. Tuy nhiên, ý tưởng này cũng đã hấp dẫn giới khoa học và thôi thúc các nhà khoa học Anh trong việc nghiên cứu nó. Đầu năm 2009, những bước đầu tiên của kế hoạch xây dựng thang máy vũ trụ ứng dụng công nghệ cao đã bắt đầu được thực hiện.

Hình 2- Thang máy vũ trụ nhìn từ bên ngoài trái đất (Ảnh: blog.lib.umn.edu)

Theo đánh giá của giới khoa học, công trình thang máy vũ trụ sẽ mang lại một cuộc cách mạng trong ngành giao thông vũ trụ. Nó sẽ giúp con người dễ dàng đi vào vũ trụ với chi phí ít tốn kém hơn, đồng thời phục vụ hiệu quả từ việc đưa người vào vũ trụ, mở ra kỉ nguyên mới về du lịch trên vũ trụ, cho tới việc nghiên cứu vũ trụ trong tương lai. Một cánh cửa mới cũng đang dần được mở ra cho ngành khoa học vũ trụ của nhân loại cùng với công trình thang máy vũ trụ này. Hiện chi phí cho mỗi chuyến bay vào vũ trụ khá đắt đỏ. Trung bình một chuyến bay vào vũ trụ theo tính toán của NASA gần 308 triệu bảng (tương đương gần 552 triệu đô la Mỹ) cho một lần phóng tên lửa và tiêu tốn khoảng gần 900 tấn nhiên liệu để đốt cháy tên lửa.

Theo Bradley C. Edwards, giám đốc dự án tin rằng nguyên mẫu đầu tiên của chiếc “thang trời” dài 96.000 km này sẽ đi vào vận hành trong 15 năm tới. Chiếc thang máy của Edwards sẽ chạy trên một dây cáp được bện từ những ống nano carbon – có độ bền gấp nhiều lần thép. Mỗi sợi cáp chỉ rộng khoảng 0,9 mét và mỏng hơn một tờ giấy, nhưng có thể mang được tải trọng tới 13 tấn. Đầu bên dưới của nó được gắn với một bệ đỡ đặt ở xích đạo, ngoài khơi biển Thái Bình Dương của vùng Nam Mỹ – là nơi gió lặng, thời tiết tốt và ít có các máy bay thương mại bay qua. Bệ đỡ di động chứ không cố định tại một chỗ, cho phép chuyển dây cáp ra khỏi đường đi của các vệ tinh khi cần.

Năm 2008, ý tưởng về thang máy vũ trụ mới chính thức được phát triển thành công trình khoa học và thực tế được từng bước tiến hành xây dựng. Để đạt được kết quả theo đúng kế hoạch đề ra, trung bình trong một giây các nhà khoa học sẽ phải chế tạo được 2 mét cáp siêu chịu lực. Trong cuộc hội thảo gần đây nhất của các nhà khoa học diễn ra tạiLuxembourg, giới khoa học đã dự tính rằng: Để hoàn thành được hệ thống cáp thang máy vũ trụ, có thể sẽ phải tốn từ 5 đến 10 năm, và toàn bộ công trình có thể sẽ kéo dài sang nhiều thập kỷ tới. Rõ ràng là sẽ phải mất một thời gian khá dài, tuy nhiên, đây là một công trình có khả năng hiện thực hóa trong tương lai, mà nhân loại đang đặt nhiều hi vọng.

Đánh giá: 

Với các nghiên cứu và giải pháp cho việc xây dựng thang máy vũ trụ, chúng ta vẫn còn khá nhiều thắc mắc về tính khả thi của các dự án này. Các vấn đề lớn mà tôi và các bạn cần được giải đáp đó là:

  • Khoảng các rất xa giữa trái đất và các hành tinh.
  • Hiện tượng thiên thạch di chuyển trong không gian.
  • Vật liệu đủ cứng vững có thể chống chịu môi trường bên ngoài vũ trụ.
  • Nhiên liệu nào có thể đáp ứng được các yêu cầu của thiết bị này.
  • Tính an toàn của thiết bị.
  • Khi có hỏng hóc thì phương án sủa chữa và giải quyết sự cố.
  • Tổ chức nào đứng ra phát triển dự án.

Tài liệu tham khảo tham khảo:

[1] http://vi.wikipedia.org/wiki/Thang_m%C3%A1y_v%C5%A9_tr%E1%BB%A5

[2] http://www.khoahoc.com.vn/cong-trinh/23676_Thang_may_vu_tru.aspx

[3] http://vnexpress.net/gl/khoa-hoc/2004/06/3b9d3faa/

Loạt bài viết về thang máy:

Phần 1: Lịch sử thang máy

Phần 2: Tổng quan hệ thống thang máy

Mọi đánh giá và bình luận có thể comment phía dưới hoặc có thể gửi về hòm thư DTK0851010309@gmail.com

Mong mọi sự đóng góp từ bạn đọc để bài viết hoàn thiện hơn.

K44CDT-TNUT @ MES Lab.,  tổng hợp

*

Top