Dinh dưỡng trong thời kỳ cho con bú

Suốt thời gian mang thai và cho con bú, các bà mẹ không chỉ lo kiêng cữ vận động, đi đứng cẩn thận mà còn phải tuân thủ chế độ ăn uống “nghiêm ngặt” để không ảnh hưởng tới thai nhi hoặc em bé. Thế nhưng không phải lúc nào những kinh nghiệm dân gian về kiêng cữ cũng đúng. Chính vì sự kiêng cữ không khoa học mà chẳng những không mang lại lợi ích cho mẹ và bé, mà ngược lại còn gây mệt mỏi cho mẹ và thiếu hụt dinh dưỡng cho bé. Vậy, dinh dưỡng thế nào là hợp lý cho thời kỳ nuôi con bằng sữa mẹ? Hãy cùng giải đáp những thắc mắc thường gặp.

Dinh dưỡng trong thời kỳ cho con bú

Dinh dưỡng trong thời kỳ cho con bú

1. Trong thời kỳ cho con bú, có cần ăn uống thật kỹ lưỡng và thận trọng không?

Một chế độ ăn uống lành mạnh, cân bằng, đầy đủ dưỡng chất thì lúc nào cũng có lợi và tốt cho cả mẹ và bé, nhưng nếu không có điều kiện thực hiện thì cũng không ảnh hưởng gì nhiều đến chất lượng sữa mẹ. Thực tế, nhiều nghiên cứu cho thấy chế độ ăn uống của người mẹ có ảnh hưởng rất nhỏ đến sữa mẹ. Tự nhiên có những sự sắp đặt đáng kinh ngạc. Một người mẹ lúc nào cũng có sữa với chất lượng đủ để bảo vệ đứa con nhỏ ngay trong cả những ngày tháng khó khăn, đói kém. Dù mẹ chỉ ăn uống không đầy đủ thì đứa con vẫn nhận được những dinh dưỡng cần thiết để phát triển.

Tuy nhiên, một chế độ ăn uống lành mạnh lúc nào cũng vẫn cần thiết bởi sẽ giúp bà mẹ khỏe mạnh. Hãy ăn đa dạng các loại thức ăn, thức ăn càng tươi và tự nhiên thì càng tốt, không nên ăn những đồ ăn nhanh, đồ ăn sẵn.

Dinh dưỡng của người mẹ ảnh hưởng đến cho con bú thế nào?

Dinh dưỡng của người mẹ ảnh hưởng đến cho con bú thế nào?

2. Dinh dưỡng của người mẹ ảnh hưởng đến cho con bú thế nào?

Một số thành phần chính trong sữa mẹ chủ yếu được sản xuất tại chỗ ngay trong các nang sữa của tuyến vú, nói cách khác, những thành phần này được “lấy từ” cơ thể mẹ, không phụ thuộc vào chế độ dinh dưỡng của mẹ trong thời gian cho con bú. Một số thành phần khác trong sữa mẹ thì được lấy trực tiếp từ huyết thanh của mẹ vào thời điểm tạo sữa (cho bé bú) có nghĩa là có phụ thuộc vào chế độ dinh dưỡng của mẹ vào thời điểm đó. Những thành phần trong sữa mẹ có hàm lượng phụ thuộc vào chế độ dinh dưỡng của mẹ gồm:

  • các loại vitamin như: vitamin A, vitamin D, vitamin E, vitamin K, vitamin C, các vitamin nhóm B
  • các khoáng chất như i-ốt, natri, clo, flo.
  • chất béo mẹ ăn không ảnh hưởng đến lượng chất béo có trong sữa mẹ nhưng lại ảnh hưởng đến tỷ lệ giữa các loại chất béo (tỷ lệ chất béo có lợi với chất béo không có lợi) hoặc loại phân tử axit béo sẽ thay đổi (phân tử axit béo động vật, axit béo thực vật…)

Những chất trên đây được lấy từ dinh dưỡng mà người mẹ ăn hàng ngày nên rất có thể sẽ xảy ra thiếu hụt, tuy nhiên, nếu mẹ có chế độ ăn uống đa dạng, đủ chất thì sẽ không bị thiếu hụt những chất nêu trên, không cần phải uống thuốc hay thực phẩm chức năng bổ sung.

3. Nên tránh ăn uống những gì trong thời gian cho con bú?

Thực ra, không có sự cấm kỵ bất cứ thực phẩm nào trong thời gian cho con bú. Nếu bé không có phản ứng với loại thực phẩm nào thì người mẹ có thể ăn bất cứ loại thực phẩm nào, ăn số lượng tùy thích và ăn bất cứ lúc nào chứ không cần thiết kiêng khem như những kinh nghiệm dân gian: chỉ ăn cơm với muối, không được ăn rau và trái cây,… Tuy nhiên, có một số lời khuyên về thực phẩm trong giai đoạn cho con bú:

  • không nên ăn một số loại cá biển chứa nhiều thủy ngân. Điều này thì dù những người không mang thai và không cho con bú cũng nên thực hiện bởi nó tốt cho sức khỏe
  • nên hạn chế uống cafe và rượu/bia. Không cần phải bỏ hẳn những đồ uống này nhưng nên uống với lượng vừa phải, chẳng hạn mỗi ngày 1 ly cafe (nhưng chỉ cho con bú 2-3 tiếng sau khi uống), vào những dịp vui cũng có thể uống một vài ly bia, rượu.
  • một số loại protein có trong sữa bò và trong củ lạc (đậu phộng) được chuyển vào sữa mẹ. Do vậy, nếu trong gia đình có tiền sử dị ứng với những loại protein nói trên, nên tránh sử dụng trong thời gian cho con bú.
  • nếu em bé có phản ứng với bất kỳ loại thực phẩm nào (do mẹ ăn) thì nên tránh dùng thực phẩm đó trong suốt thời gian nuôi con bằng sữa mẹ.

4. Nên ăn uống thế nào để có đủ sữa cho bé

Về cơ bản, mọi bà mẹ đều đủ sữa để đáp ứng nhu cầu của con. Bé càng bú nhiều thì cơ thể càng tiết ra nhiều sữa. Tuy nhiên, một số yếu tố có thể ảnh hưởng đến sự sản xuất sữa mẹ, chúng ta nên chú ý:

  • lượng calo mẹ nạp vào cơ thể mỗi ngày: nhìn chung, không cần quá quan tâm đến lượng calo nạp vào cơ thể mỗi ngày, miễn là người mẹ ăn theo nhu cầu. Trừ những trường hợp ăn kiêng quá nghiêm ngặt thì sẽ ảnh hưởng đến sự tạo sữa.
  • nước và các chất lỏng: không cần phải đặt ra mục tiêu uống mấy lít nước mỗi ngày, chỉ cần uống theo nhu cầu, uống khi thấy khát, là đã đủ lượng chất lỏng cần thiết. Nhiều người theo kinh nghiệm dân gian, ăn cơm với đồ ăn thật mặn, thật nhiều muối để sau đó uống thật nhiều nước với quan niệm sẽ tạo ra nhiều sữa. Điều này không có lợi gì cho việc tạo sữa mà chỉ khiến cơ thể không thoải mái. Ngoài ra, không nhất thiết phải uống nước không, chúng ta có thể uống bất kỳ loại chất lỏng nào như canh, nước trái cây, sữa,…

Ngày nay, nhờ sự tiến bộ của khoa học, các phương tiện y tế (siêu âm, máy móc chẩn đoán) và dinh dưỡng (thuốc bổ thai kỳ, truyền dịch, bồi dưỡng sau khi sinh…) đã giúp tăng cường sức khoẻ sinh sản cho bà mẹ và trẻ sơ sinh. Ngoài ra, chúng ta cần uống đủ nước, ăn đủ chất, phong phú, hoạt động lành mạnh để có thể nuôi con bằng sữa mẹ thành công.

Lily @ Khoa học 247., Biên soạn

Authors

Related posts

Top